Hasło „Przepowiednia” najczęściej prowadzi w krzyżówkach do kilku dobrze znanych słów bliskoznacznych. Najpewniejsze i najczęściej spotykane są 3 odpowiedzi: od codziennej wróżby po bardziej podniosłe proroctwo i nieco starszą wieszczbę.
(6 liter)
(9 liter)
(9 liter)
WRÓŻBA
Wróżba to przewidywanie przyszłości, zwykle kojarzone z kartami, znakami albo ludowymi przesądami. W znaczeniu krzyżówkowym to chyba najczęstszy, najbardziej naturalny odpowiednik słowa „przepowiednia”.
Ciekawostka: słowo „wróżba” jest mocno osadzone w polskiej tradycji obrzędowej — szczególnie w andrzejki, kiedy od pokoleń praktykuje się lanie wosku czy ustawianie butów jako formy zabawy z przyszłością.
W krzyżówkach pada bardzo często, także przy definicjach: „przepowiednia”, „proroctwo”, „wróżenie” albo „zapowiedź losu”. Bywa mylona z „proroctwem”, ale „wróżba” brzmi bardziej potocznie i zwykle ma 6 liter, więc często ratuje układ kratek.
PROROCTWO
Proroctwo oznacza przepowiednię o bardziej uroczystym, podniosłym charakterze, często religijnym albo historycznym. To słowo pasuje tam, gdzie definicja brzmi poważniej niż zwykła „wróżba”.
W języku polskim „proroctwo” ma wyraźnie mocniejsze zabarwienie niż „wróżba” — sugeruje nie zabawę czy gusła, ale przekaz o szczególnej wadze.
W krzyżówkach pojawia się regularnie, choć rzadziej niż „wróżba”, głównie przez długość: 9 liter. Częste definicje to „wizja przyszłości”, „słowa proroka” albo właśnie „przepowiednia”. Warto uważać, by nie pomylić go z „wyrocznią” — wyrocznia to raczej źródło przepowiedni niż sama przepowiednia.
WIESZCZBA
Wieszczba to dawne lub literackie określenie przepowiedni. Dziś używane rzadziej w zwykłej mowie, ale w krzyżówkach trzyma się zaskakująco mocno.
To słowo pochodzi od wieszcza, czyli osoby mającej dar przewidywania albo proroczego mówienia. Przez ten rodowód „wieszczba” często ma bardziej staroświecki i poetycki wydźwięk niż „wróżba”.
Krzyżówkowicze spotykają je przy definicjach takich jak „przepowiednia”, „proroctwo” czy „wróżba w dawnym stylu”. Jeśli w haśle czuć odrobinę archaizmu albo układ wymaga 9 liter, to właśnie ta odpowiedź często okazuje się trafiona.